Abaza-Abhaz etnosu «Alashara» Yardımlaşma Uluslararası Birliği

Aydınlık Bir Gelecek Adına

Во имя светлого будущего


Abhaz-Abaza Halkı Uluslararası Birliği’nin VII Kongresi söz konusu kuruluşun 25 yıllık çalışmasının sonuçlarını belirledi. İlk kongresi 1992 yılı eylülde Abhazya savaş ateşiyle tutuşmuşken gerçekleşmişti. Ve yedinci Genel Oturumda Birliğin değişmeyen başkanı Taras Şamba’nın belirttiği gibi, “devletimizi ele geçirme teşebbüsünü farkedince, birleştik ve tehdite karşı koyarak düşmanı savmayı ve bağımsızlığı elde etmeyi becerdik”.

- Uluslararası Abhaz-Abaza Kongresinin oluşturulması Abhazya için zorlu 1992 y. Lıhnaşta alanında yurtdışı ve Yurdumuzda yaşayan Abhaz, Abaza ve diğer kardeş halkları düşmana karşı birleştirerek en güçlü korunmayı sağlayan, efsanevi önderimiz Vladislav Ardzinba’nın uzak görüşlü adımı olmuştu. Tüm tarihimiz boyunca olduğu gibi bugün de Abhaz-Abaza halkının asıl amacı gelecek nesiller için milli özdeşliğimizin korunmasıdır. Bu amaca ulaşmanın yolu halkımızı Yurdumuzda yaşayanlar ve diasporada yaşayanlar olarak ayrıştırmayan ortak çalışma ile mümkündür. Bildiğiniz gibi, ülkemizin ele geçirme teşebbüsü olduğunda biz birleşmiş ve böylece tehlikeye karşı koyarak düşmanı kovalamış ve de bağımsızlığı elde edebilmiştik. - dedi Taras Mironoviç.

Suhum’da gerçekleştirilen VII Kongre Abhazya, Rusya, Türkiye, Suriye, Ürdün, Mısır, İngiltere ve diğer ülkelerden 300 civarında delegeyi biraya topladı. Onları Abhazya Devlet Başkanı Raul Hacimba karşılayıp, forumu halklarımızın gelişimi, birliği ve işbirliği açısından çok önemli olay olarak nitelendirdi.

- Kongreye bügün toplanan insanları birtek düşünce birleştiriyor – bağımısızlığı için Vatanın binlerce değerli evladlarının hayatlarını feda ettiği Abhazya’nın ileriye dönük gelişim yollarını bulma ve zaferi ile bağımsızlığını daha da güçlendirme. Demografi sorunu, milli kaynakları çoğaltma, Abhaz ve Abaza dillerini koruma ve geliştirme sorunlarına çözüm arayışları bizi birleştiriyor – dedi Abhazya önderi.

En önemli siyasi amaç olarak Raul Hacimba Abhaz-Abaza halkının aydınlık geleceğini belirtti. “Biz bu amaçtan geri duramayız, diğer türlü tüm eylemlerimiz anlamsız olacaktır. Eğer biz birtek halk isek, şahsi çıkarlardan vazgeçek kardeşlik ilişkilerini koruma, birliğimiz ve Vatanımız adına çalışmalıyız” diyerek, konun öneminin altını çizdi.

Abhaz Devleti’nin siyaseti ve temsilcilerinin ve kongrede yaptıkları çalışmaları ve çözüyor oldukları sorunları anlattıkları çok sayıda toplumsal kuruluşumuzun yaptıkları bu amaca ulaşmaya yöneliktir. Buna güzel örnek olarak “Alaşara” Uluslararası Abaza-Abhaz Halkının Gelişimine Katkıda Bulunma Derneği’nin başkan yardımcısı Ramazan Mhtse’nin konuşması verilebilir.

- 5 yıllık çalışma sürecimizde kurumumuz birçok icraatta bulunmuştur. Onlarca kitap nüshası basıldı, çizgi filmler Abazacaya çevrildı, Abaza kukla tiyatrosu oluşturuldu, sergiler, Abaza türküleri konserleri oluşturuluyor. Bayrak Günleri hem Abhazya, hem Karaçay-Çerkez Cumhuriyeti, hem de Rusya ve Türkiye’nin çeşitli şehirlerinde düzenleniyor. Son 4 yıl içerisinde söz konusu faaliyet gelenekseksel hale geldi ve dünya üzerinde binlerce insan onlara katılıyor. 30 civarında spor salonu inşa edildi, Krasnıy Vostok’ta devasa spor salonun inşaatı tamamlanıyor. Envanter elde ediliyor, çeşitli spor yarışmaları ve turnuvalar düzenleniyor olup, onlardan Abaza Oyunları özel konuma sahiptir. – dedi Ramazan Mhtse.

Ayrıca, o “Alaşara” derneğinin Abaza dilini korumada çabalarını belirtti:

 -  Abazacayı öğrenmek için kılavızlar hazırlandı, üç aşamalı dil öğretim kursları açıldı, internette online olarak 72 ders yayınlanmıştı ve şimdi onlara görsel dersler şeklinde kuruluşun sitesinden ve YouTube’den erişmek mümkündür. Kuruluşun instiyatifi sayesinde okullarda Abaza dili için ayrılan ders saatleri haftalık üç saatten beşe çıkartıldı, okul öncesi çocuk eğitimi kurumlarında Abazaca eğitimi yeni temele oturtuldu.  

Abhazya İlimler Akademisi başkanı Zurab Capua delegelere “Alaşara” Uluslararası Birliği ile ortak hazırlanan ilmi programı anllattı.

- Abaza ve Abhaz dillerinin gelişimi üzerinde çalışacak, tarih ve kültür mirasımızı araştırma yönünden çeşitli çalışmalarda bulunacağız. Bunlara Abhazya ve Rusya’dan olduğu gibi Avrupa ve Amerika’dan araştırmacıları da müdahil ediyoruz. Aynı problemlerle uğraşanların tecrübelerini inceliyoruz. Belirtmeli ki, programımızın oluşturulmasına diaspora temsilcilerimiz de katıldı ve bu da onun genişlemesi ve derinlik kazanmasını sağlamıştır. Ve bir kere daha tüm işlerimizi diaspora ile ortak olarak yürütmemiz gerektiğini göstermiştir. Birlikte modern globalizasyona karşı gelebilecek ve de çehremizi, kültürümüzü, dilimizi, gelenek ve göreneklerimizi koruyabileceğiz. – dedi Zurab Cotoviç.

Filoloji ilimleri doktoru Prof. Vyaçeslav Çirikba ilmi programın dil dalı üzerinde daha ayrıntılı durdu. Söz konusu çalışmanın sonucu çocuk okul öncesi ve okullardan başlayacak şekilde reformlar olmalıdır.

Her üç katılımcı çalışmamın tamamen “Alaşara” Derneği Başkanı Mussa Ekzekov’un, şahsi yatırımları sayesinde ilerlediğini belirttiler. Gerçi, Mussa Habaleviç’in bunları tek kişinin üstesinden gelebilecek şeyler olmadığını ve de “teşekkürü” sadece kendisine değil de, takımdan herkese iletilmesi gerektiğini söylüyor. O kongre üyelerine hitap ederken, halkın önündeki sorunların çözümünü nasıl gördüğünü açıkladı:

- İleri zamandaki çalışmalarımız ve gerekli sonuçlara ulaşmak için yapmamız gerekenler: dünya üzerindeki Abaza halkını birleştirme ve onun sayesinde dil, kültür, gelenek ve göreneklerimizi korumalı; sorunlarımızın sistemli çözüme kavuşturacak koşulları oluşturma; Apsnı’nın ekonomik olarak gelişmesi için bizde varolan potansiyeli birleştirme; Yurdumuza dönmek isteyenlerin dönebilmesi için komforlu koşulların oluşturulması – Abhazya dinamik olarak gelişecek olursa, hayat şartları da komforlu olacaktır. Belirtilenlerin işlemesi için neler gereklidir? Abaza halkı ortak bilgi alanının oluşturulması: konuşacak, görüşlerimizi paylaşacak, tavsiyelerde bulunacağız – bu şekilde de aydınlık geleceğe erişeceğiz. Tüm programlarımızın ülkelerde yönetimi için ağ yapıların oluşturulması: toplumsal meclisleri oluşturalım – böylesi yapılar Karaçay-Çerkesya’da artık mevcut, Abazaların yaşadığı diğer ülkelere de bunları yayalım. Herbir ülkede Abaza halkının gelişme programını ayrıntılı olarak hazırlayalım – bunlar bir öncesinde belirttiğim yapılar tarafından hayata geçirilecek. Tüm ülkelerde bilgi ajansları olacak ve onlar üzerinden yaptığımız çalışmalar anlatılacaktır. Tüm yapılanları disipline edecek ve sistematik hale getirecek merkezi karargah olacaktır.

Mussa Ekzekov konuşmasını şu şekilde tamamladı:

- Biz eminiz ki, büyük yolculuğun daha başındayız. Birlikte çalışmayı, birbirimize saygıyı, birlikte düşünmeyi artık öğrenmiş bulunmaktayız. Bu çok önemlidir. Hepimize 100 sene sonra milyonlar olmamız temennisinde bulunuyorum. Bu mümkün – eğer birlikte olursak, herşeyimiz güzel olacaktır. Kendi dilimizde konuşarak, herkes bizi kıskanıyor ve benzemeye çalışıyor olmasını sağlayalım. Emin ederim, bunlar sadece hayaller değildir. Hayata geçirilmeleri pekala mümkündür. 

Salonda bulunan herkesin Abaza önderinin görüşlerini paylaşıyor olduğu izlenimi hakimdi (Mussa Ekzekov aynı zamanda “Apsadgıl” Abaza Toplumsal Kuruluşlar Birliği’nin başkanı olduğunu da hatırlatalım). Çeyrek asrı UAAHB’ne başkanlık eden Taras Mironoviç Şamba görevi bırakmayı isteğini belirtince, böylece Dünya Abhaz-Abaza Kongresi için yeni başkanının seçimi meselesi gündeme geldi. Delegelerin hepsi oylarını Mussa Eksekov’tan yana kullandı.

Taras Şamba’nın uzun seneler süren çalışmaları Kongre katılımcıları tarafından önemsiz bırakılamazdı ve tüm 25 sene boyunca yanında UAAHB genel sekreteri olarak bulunan Gennadiy Alamiya’nın teklifiyle Taras Mironoviç Birliğin Onursal Başkanı olarak seçildi. Gennadiy Şalikoviç’in kendisi de bulunduğu görevden ayrıldığını ve kendi halefi olarak Soner Gogua’yı teklif etti. Soner daha gençken savaşla çevrili Abhazya’yı korumak için elinde silahıyla gelmiş, burada kalmış, hayır faaliyetlerinde bulunarak, halkı için çok faydalı işleri yapıyor. Mussa Ekzekov, Soner Gogua’ya olan saygısını belirttikten sonra kongre üyelerine bu göreve İnar Gitsba’yı teklif etti ve ön danışmaların esnasında delegelerin çoğunun desteğini aldı. Soner Gogua kendi isteğiyle ayrılınca, delegelerin büyük çoğunluğu İnar Gitsba’dan yana oylarını kullandı.

İnar Gitsba Tkuarça şehrinde doğdu, 2002 yılında Gagra’nın “Başaran-Koleji’ni”, 2007 yılındaysa Gdan Devlet Üniversitesi’nin (Polonya) Siyaset Bilimi Fakültesini bitirdi. Branşı “Uluslararası İlişkiler’dir”.

Kongrede Kuruluşun yeni Tüzüğü’nün taslağı, esas olarak kullanılacak proje sunuldu, son versiyonunu ise 2018 yılı ilkbaharında gerçekleştirilmesi planlanan bir sonraki forumda onaylanması teklif edildi. Aynı zaman kuruluşun Yüksek Meclisi’nin üyeleri hakkında karak alınacak. Kongrede bölgeler için temsilcilik kotaları belirlendi.

Kongrenin çalışmasının son gününde çeşitli ülkelerden gelen delegeleri Abhazya’nın Başkanı Raul Hacimba kabul etti, 10 aralıkta ise kongre katılımcıları onlar için gerçek şenliğin hazırlandığı Lıhnı’yı ziyaret etti.