Abaza-Abhaz etnosu «Alashara» Yardımlaşma Uluslararası Birliği

Abaza Yazarlarının Talihinde Edebiyat Enstitüsü. Kerim Leonidoviç Mhtse: “Edebiyat Enstitüsü’ne tüm kalbimle yönelmiştim.”

Литературный институт в судьбах абазинских писателей. Керим Леонидович Мхце: «В Литературный институт… я стремился всей душой»


Abaza Yazarlarının Talihinde Edebiyat Enstitüsü. Kerim Leonidoviç Mhtse: “Edebiyat Enstitüsü’ne tüm kalbimle yönelmiştim.”

“Abaza Yazarlarının Talihinde Edebiyat Enstitüsü” Serisinin son yazısı Kerim Mhtse’ye adanmıştır.

Kerim Leonidoviçi Edebiyat Enstitüsü’nde mezun olan üçüncü Abazaydı.

O, 1957 y. yazında Karaçay-Çerkes Eğitim Enstitüsü’nü başarısız kazanma denemesinden sonra Çekessk ş. Lastik-Teknik Ürünleri fabrikasında birkaç ay çalışmış ve sonra da askere gitmişti.

Askerliği Kerim layıkıyla yerine getirmiş ve buna çavuş, takım komutanı yardımcısı rütbelerin verilmesi, komsomol rotası sekreteri, askeri birliğinin komsomol komitesi üyesi yapılması şahitlik etmektedir. 1970 yılı nisanda “Askeri Kahramanlık” madalyasına layık görülmüştü.

Yaklaşık o zamanlarda Kerim karar vermiş ve Edebiyat Enstitüsü’nün kabul komsiyonuna gitmiştir. Söz konusu olayı şairin kendisi şu şekilde hatırlıyordu:

“Ben bir şeyde şanslıydım: Moskova askeri bölgesinde askerlik yapıyordum, bir sonraki sene ise Moskova’nın kendisinde bulunan birliğe geçiş yaptım. İşte ben hissediyordum ki, yakınlarda bir yerlerde tüm kalbimle istediğim Edebiyat Enstitüsü bulunuyor. Birlikten çıkıp, troleybus veya metro vagonuna binip, enstitüye gidebilme durumu bana moral veriyor ve yüreklendiriyordu. İşte, askerliğin bitiminde doğru izin belgesini aldıktan sonra şiirlerimi Edebiyat Enstitüsü’nün sanat yarışmasına mota mot çeviri ise birlikte götürdüm. Orada şu şekil bir sistem var: giriş sınavlara girmeden önce üç aşamalı sanat sınavını geçmen gerekiyor. Komisyon genelde ünlü şair, yazar, edebiyatçılardan oluşur. Ve sadece söz konusu yarışmayı geçenler sınavlara girebiliyor. Benim giriş senemde bir tek kişilik kontenjan için 200’dan fazla kimse dilekçe vermişti. İlk aşamayı geçince, bana artık sınavlara hazırlanmamı söylemişlerdi. Bir sonraki iki aşamayı da geçtim. İşte belirli bir süre sonra askerik yaptığım birliğe sanat yarışmasını geçtiğim konusunda haber gitmişti. Şimdi de giriş sınavlarını geçmem gerekiyordu ve komutanla aramız iyi olduğu için bana doğru adım atmış ve onlara katılmama izin verilmişti. Birlik komutanı kançılarya anahtarını birakır ve geceleyin, dağılma izninden sonra benim için gerekli ders konularını tekrar inceliyordum. Tabii ki, okuldan üç sene geçince, çok şey unutuluyor. O zamanlar beş sınava girerdik: kompozisyon, rus dili, rus edebiyatı, tarih, yabanci dil. Ben çok özenle çalışıyordum ve ilk dört sınavı “pek iyi” ile geçmiştim. Askeri kıyafetimle sınavlara giderdim. Sonuncu kalmıştı – almanca. Okul programını tekrarlamaya başlamışken, şüphelere daldım: acaba, geçebilir miyim? Sınava iki, üç gün kalmıştı, ben ise hiçbir şeyi hatırlamıyorum. İşte son sınavın günü de geliverdi. Girdim. Tercüme metnini verdiler. Bakıyorum ona ve hiçbir şey anlamıyorum. Sözlüğü verdiler, oturmuş, sayfalarını çeviriyorum... Gün boyunca oturacak değildim ya. Çağrıldım. Oturdum ve kötü bir şekilde cevaplamaya başladım.

Sınavı bir adam ve bayan denetliyorlardı. Bitirince, adam bayana bakarak: “fir” dedi. Ben “fir’in” Almanca “dört” olduğunu unutmuş, “iki” olduğunu düşünerek benzim solmuştu. Kadın cevaben başını sallamış: “ya, ya” diyerek, sınav listesini doldurmaya koyulmuştu. Nefesimi keserek kalemini izliyorum. Bakıyorum, “4” yazıyor. İnanamamıştım, sanki rüyada gibi... Kalktım ve kapıya doğru emin olmayan adımlarla ilerledim...

Sonra anlamıştım ki, onlar umursamaz, başkasının talihine karşı kayıtsız insanlar değillerdi ve birine yardım etme fırsatları olursa, böyle imkanı kaçırmazlardı. İşte, bana böyle nasip olmuştu...”

Böylece, daha askeri kıyafeti sivile değiştirmeden Kerim A.M. Gorkiy adlı Edebiyat Enstitüsü’nün öğrencisi olmuştu. Enstitüye kabul emri daha geç bir zamanda yayınlanmıştı: “Sanat yarışması ve giriş sınavı sonuçlarına dayanarak 1 Eylül 1970 yılında 1 sınıf ilk öğretime sıradaki yoldaşları KABUL ETMEK: Şiir 10. Mhtse Kerim Leonidoviç.

ESAS: Edebiyat Enstitüsü Kabul Komisyonun 11 ağustos 1970 y. kararı.”

Giriş sınavların bitimi yedeğe ayrılma ile örtüşerek Kerim gönül rahatlığıyla evine gitmiş, yazın kalanını köyünde geçirerek, eğitim döneminin başlangıcına Moskova’ya artık öğrenci sıfatında dönmüştü.